Wat is normaal geworden? Perimenopauze klachten die je niet meer opmerkt

Je zegt: "Ik heb eigenlijk geen energieprobleem."

En twee minuten later hoor je jezelf zeggen: "Ik drink wel eerst twee koffies voor ik aanspreekbaar ben. Ik plan niets meer na 15 uur. Elk weekend lig ik een middag te slapen. En ik moet mezelf door de avonden sleuren."

Lees die tweede zin nog eens.

Dit is geen blog waarin ik je een protocol, een dieet, een supplement of een nieuw systeem aanraad. Je hoeft vandaag niets op te lossen. Je hoeft wel even te kijken.

Want duurzame verandering begint zelden met iets nieuws toevoegen. Ze begint met opmerken wat zo vertrouwd is geworden dat je het niet meer opmerkt.

Wat bedoel ik met "jouw normaal"?

Jouw normaal is alles wat je dagelijks ervaart zonder erbij stil te staan. Bijvoorbeeld:

  • altijd moe zijn tegen 15 uur
  • elke nacht wakker worden tussen 3 en 4 uur
  • een opgeblazen buik na elke maaltijd
  • voortdurend gejaagd zijn
  • overdag geen honger voelen en 's avonds alles willen eten

Niet omdat die dingen per se een probleem moeten zijn. Maar omdat je er al lang niet meer naar vraagt. Ze zijn achtergrond geworden.

Waarom merk je het niet meer op?

Je brein past zich aan. Wat elke dag terugkomt, filtert het weg. Dat is handig als het om het geluid van de koelkast gaat. Het is minder handig als het gaat om je energie, je slaap of je buik.

In de perimenopauze komt daar nog iets bij: de klachten komen sluipend, wisselen van week tot week en zijn moeilijk aan één oorzaak te koppelen.

Een Brits kwalitatief onderzoek bij 18 vrouwen en 11 huisartsen liet zien dat vrouwen tussen 45 en 55 jaar die met mentale klachten bij de huisarts komen, vaak niet beseffen dat die met de perimenopauze te maken kunnen hebben. De meeste vrouwen schreven hun klachten eerst toe aan hun omstandigheden en recente gebeurtenissen. Huisartsen vroegen er bovendien vaak niet naar. [1][2]

Ook in een Australische parlementaire hoorzitting over de overgang vertelden vrouwen dat ze hitte-opvliegers verwachtten, maar niet de klachten die ze echt kregen, zoals concentratieproblemen of gewrichtspijn. Symptomen kwamen snel en waren moeilijk toe te schrijven aan de overgang. Vrouwen werden ook weggezet als gestrest of overbelast. [3]

Dat is precies de kloof waar veel vrouwen in vallen: niet ziek genoeg om behandeld te worden, maar ook niet gezond. Je blijft ertussen hangen, en je past je aan.

Ik ben Joëlle en ik help vrouwen in perimenopauze sterker worden, zichzelf terug te vinden en hun lichaam terug te vertrouwen. In mijn blog deel ik praktische tips, tools, workouts en mindfulness practices, speciaal afgestemd op jouw energie. En dat allemaal doe je gewoon zelf thuis; geen sportschool nodig!     

Start je dag zonder meteen 'aan' te staan

Als je wil opstaan met meer ademruimte, minder mist en zonder stijfheid download dan deze gids en ontdek welk ochtendtype je bent en je leer hoe je je start van de dag daarop kan afstemmen zodat je meer aanwezig kan zijn nog voor je koffie op is.

Meer lezen? 

Wat doe je ondertussen om je dag door te komen?

Dat is vaak de beste vraag. Want je compenseert al, ook als je zegt dat het goed gaat.

Twee koffiekopjes op het aanrecht in de ochtend, een alledaags gevolg van vermoeidheid in de perimenopauze
  • koffie om op gang te komen
  • suiker om de middag door te komen
  • powernaps of een middag slapen in het weekend
  • vroeger naar bed gaan
  • afspraken na 15 uur vermijden
  • je planning aanpassen aan je energie
  • doorzetten ondanks de vermoeidheid

Niemand hoeft je hiervan te overtuigen. Als je de lijst leest, zie je het zelf.

"Ik ben nu eenmaal een slechte slaper"

Lange to-do lijst op een envelop met doorgestreepte regels, een gewoonte die perimenopauze klachten verbergt

Er is een nog scherpere vraag: welke ongemakken zijn stilaan een deel van je persoonlijkheid geworden?

"Ik ben nu eenmaal een slechte slaper."

"Ik ben gewoon iemand met weinig energie."

"Mijn buik reageert op alles."

"Ik kan niet tegen stress."

Dat zijn geen eigenschappen. Het waren oorspronkelijk ervaringen die lang genoeg duurden om als normaal te gaan voelen.

Het verschil is groot. "Ik ben een slechte slaper" is een identiteit. Daar valt niets aan te doen. "Ik slaap al tien jaar slecht" is een feit. Daar kun je naar kijken.

En bewustwording is vaak niets meer dan dit: het moment waarop je beseft dat je je al zo lang op een bepaalde manier voelt, dat je bent vergeten dat het ook anders kan.

Wat zegt het onderzoek? Je verbeeldt het je niet

Een paar dingen die je kunt weten voor je verder aan jezelf twijfelt.

Slecht slapen is heel gewoon in de perimenopauze

Een recent overzichtsartikel noemt slaapproblemen zeer gebruikelijk bij perimenopauzale vrouwen. [4] In een grote Amerikaanse cohortstudie (SWAN) namen problemen met inslapen en doorslapen toe naarmate vrouwen verder in de menopauzale transitie kwamen. [5] De cijfers lopen uiteen tussen studies. Een overzicht noemt dat tussen de 39 en 47% van de perimenopauzale vrouwen slaapproblemen meldt. [6]

Gewoon is dus niet hetzelfde als onschuldig. Het betekent dat je niet de enige bent. En dat het een plek verdient in het gesprek met je arts.

Breinmist is geen vaste tekortkoming

In een andere SWAN-studie met ruim 2.000 vrouwen leerden vrouwen tijdens de perimenopauze minder goed bij herhaalde tests dan ervoor of erna. Die moeilijkheden leken tijdelijk: na de menopauze herstelde het leervermogen tot het niveau van voor de overgang. [7]

Dus als je midden in een zin de draad kwijtraakt, is dat geen teken dat je minder scherp bent geworden als mens. Het kan een fase zijn. Je mag dat serieus nemen.

Niet alles is perimenopauze

Dit is geen diagnose. Vermoeidheid, een opgeblazen buik, slecht slapen en gejaagdheid kunnen ook andere oorzaken hebben, zoals een schildklierprobleem, een ijzertekort, stress, medicatie of je slaapomgeving. Daarom ga ik je niet vertellen dat het allemaal je hormonen zijn. (Tip: laat een bloedonderzoek doen om deze oorzaken uit te sluiten.)

Wat ik wel zeg: een klacht die al maanden of jaren duurt, verdient een vraag. Ook als je er inmiddels aan gewend bent.

Oefening: wat is normaal geworden?

Neem 10 minuten. Pen en papier. Niet filteren, niet mooi schrijven.

Stap 1: schrijf op wat je regelmatig ervaart

Denk aan:

  • je energie doorheen de dag
  • je slaap
  • je stemming
  • je concentratie
  • je spijsvertering
  • je herstel na drukte
  • je honger- en verzadigingsgevoel
  • je stressreacties

Schrijf alles op wat in je opkomt.

Stap 2: geef elk punt een letter

  • N = Nieuw. Dit ervaar je pas de laatste maanden of jaren.
  • G = Gewoon geworden. Dit is al zo lang aanwezig dat je er nauwelijks nog bij stilstaat.
  • W = Gewenst. Zo wil je je eigenlijk voelen.
Half ingevuld werkblad met N, G en W om te onderzoeken wat normaal is geworden in de perimenopauze

Stap 3: kies één punt met een G

Kies iets dat zo vertrouwd is geworden dat je het bijna als een eigenschap bent gaan zien. Eén punt. Geen lijst.

Stap 4: onderzoek het

  • Sinds wanneer is dit normaal voor mij?
  • Kan ik me herinneren dat dit ooit anders was?
  • Zou ik dit normaal vinden bij iemand van wie ik hou?
  • Wat doe ik om dit op te vangen of te compenseren?
  • Wat kost dit me eigenlijk, aan energie, rust, relaties, werk of plezier?

De derde vraag is vaak de scherpste. Meestal ben je voor anderen milder dan voor jezelf.

Stap 5: herformuleer je verhaal

Maak twee zinnen af:

  • Het verhaal dat ik mezelf vertel: "Ik ben iemand die..."
  • Wat feitelijk waar is: "Ik ervaar al geruime tijd..."

Stap 6: een andere mogelijkheid

Maak deze zin af: "Misschien hoort dit niet gewoon bij mij. Misschien ben ik er gewoon aan gewend geraakt dat..."

Je hoeft dit vandaag niet op te lossen. Je mag eerst opnieuw nieuwsgierig worden naar wat mogelijk is.

Het werkblad met alle stappen om af te drukken vind je hier:

En nu? Niet nog meer lezen

Je bent aan het einde van deze blog. Dit is het moment waarop veel vrouwen denken: interessant, ik kom er later op terug.

Later is vaak meer van hetzelfde. Meer informatie verzamelen voelt productief, maar het brengt je niet altijd dichter bij iets doen.

Je hoeft niet klaar te zijn. Je hoeft geen motivatie af te wachten. Motivatie wordt overschat. Begin eerst. Het gevoel volgt.

Dus:

  • Doe de oefening vandaag, in 10 minuten.
  • Kies één G en schrijf op sinds wanneer het er is.
  • Bespreek dat ene punt met je huisarts of een zorgverlener, met de duur erbij. "Al drie jaar elke nacht rond 3 uur wakker" zegt meer dan "ik slaap slecht".

Dat is alles. Eén punt, deze week.

Ik zeg het met warmte, maar ik zeg het wel: het is niet normaal dat je al jaren uitgeput bent. Het is vertrouwd. Dat is niet hetzelfde. Je mag meer verwachten van jezelf en van de mensen die je zorg geven.

Mijn conclusie

Niet alles wat vertrouwd voelt, is vanzelfsprekend. En niet alles wat al lang aanwezig is, hoort er noodzakelijk bij.

Soms begint verandering niet met iets nieuws toevoegen, maar met opnieuw kijken naar wat normaal is geworden.

Dus een laatste vraag om mee te nemen:

Wat als dit geen eigenschap van jou is, maar een ervaring waar je aan gewend bent geraakt?

Wil je daar samen naar kijken? Dan loop ik met je mee, op de manier die logisch is voor waar jij nu staat.

Deze blog is informatief en vervangt geen medisch advies. Overleg bij twijfel altijd met je arts.

Bronnen

Hoi!

Ik ben Joëlle, Midlife Physiology & identity coach en de vrouw achter She Moves Her Way en de InnerGlow Move Methode™

Ik heb de dingen altijd op mijn eigen manier gedaan. Dat brengt mij ook bij mijn missie; Vrouwen tonen dat je volledig jezelf kan zijn en dat je dat zelf ook kan waarmaken zonder ooit nog verantwoording af te leggen.

De verandering die je wil, start bij jou!

Share